Premier Tusk w Wieluniu: „Niech ten rok szkolny będzie rokiem wrażliwości, szacunku i walki z pogardą”

Inauguracja w cieniu historii

W 1 września 2026 r. premier Donald Tusk wziął udział w uroczystym rozpoczęciu roku szkolnego w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu. To miasto, które stało się jednym z symboli II wojny światowej – to właśnie tutaj, o świcie 1 września 1939 r., spadły pierwsze bomby. W swoim wystąpieniu szef rządu podkreślił, że data ta łączy dwa ważne doświadczenia: radość z nowego początku oraz pamięć o tragedii, która dotknęła Polskę i całą Europę.

Premier przypomniał, że nienawiść, pogarda, przemoc i agresja zawsze prowadzą do zła. Jak zaznaczył, to właśnie te postawy doprowadziły do wybuchu najkrwawszego konfliktu w dziejach ludzkości. W związku z tym zaapelował, aby w każdej polskiej szkole ten dzień był okazją do refleksji nad tym, jak ważne są wzajemny szacunek i wrażliwość na drugiego człowieka.

„1 września łączy dwa ważne doświadczenia - radość z rozpoczęcia nowego roku szkolnego oraz pamięć o wybuchu II wojny światowej. Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Wcześniej, jeszcze przed ceremonią, premier zapalił znicz przy pomniku ofiar września 1939 roku. Spotkał się tam również z panią Anielą i panem Eugeniuszem – świadkami bombardowania Wielunia, którzy podzielili się z nim swoimi wspomnieniami. To osobiste spotkanie było dla premiera okazją do oddania hołdu wszystkim ofiarom wojny.

Wieleń – symbol wojennej tragedii

Atak III Rzeszy na uśpiony i bezbronny Wieluń uznaje się za jeden z symbolicznych początków II wojny światowej, obok utrwalonego w świadomości zbiorowej ostrzału Westerplatte. Niemieckie naloty na miasto pochłonęły co najmniej 1200 ofiar, a centrum miejscowości zniszczono w 90 procentach. Te dramatyczne wydarzenia na zawsze wpisały się w historię Polski.

Premier podkreślił, że spór o to, gdzie dokładnie rozpoczęła się wojna, ma jednak drugorzędne znaczenie. Najważniejsze jest to, aby pamiętać, co do tej wojny doprowadziło i jak straszliwym nieszczęściem jest każdy konflikt zbrojny. Jak zaznaczył, wielkim zadaniem każdego pokolenia jest unikanie wojny i budowanie pokoju.

„Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło, jak straszliwym nieszczęściem jest wojna i jak wielkim zadaniem każdego pokolenia jest wojny uniknąć”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Pamięć o II wojnie światowej jest niezbędna – daje szansę, że kolejne pokolenia nie będą musiały jej doświadczyć. Jednak – jak podkreślił szef rządu – nie oznacza to wyłącznie znajomości historii, ale refleksję o jej znaczeniu. To właśnie ona kształtuje moralny kompas, pozwala odróżniać dobro od zła i rozpoznawać zagrożenia, zanim doprowadzą do tragedii.

Apel do młodych: szacunek i reagowanie na przemoc

Premier zwrócił się bezpośrednio do uczniów, podkreślając, że to, w jaki sposób traktują swoich rówieśników i jak reagują na przemoc, ma wielkie znaczenie. W polskich szkołach coraz częściej dochodzi do aktów przemocy, również o podłożu narodowościowym. Dlatego tak ważne jest, aby młodzi ludzie nie byli obojętni na krzywdę innych.

Szef rządu zaznaczył, że młode pokolenia nie są dziś narażone na dramaty i ofiary, których doświadczali ich przodkowie. Ale to właśnie od nich zależy, czy Polska pozostanie bezpieczna i wolna. Ta odpowiedzialność zaczyna się od codziennych postaw – wzajemnego szacunku, respektowania odmiennych opinii, reagowania na przemoc oraz pomocy słabszym.

„Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Premier zakończył swoje wystąpienie osobistą prośbą do młodzieży, aby pamiętała o wartościach, które budują wspólnotę. Jego słowa były skierowane nie tylko do uczniów w Wieluniu, ale do całego młodego pokolenia Polaków. To ważny sygnał, że władzom zależy na wychowaniu odpowiedzialnych i empatycznych obywateli.

Co to oznacza dla Sandomierza?

Choć inauguracja odbyła się w Wieluniu, przesłanie premiera jest uniwersalne i dotyczy także Sandomierza. Lokalne szkoły, takie jak Zespół Szkół im. Jarosława Iwaszkiewicza czy Liceum Ogólnokształcące Collegium Gostomianum, również stoją przed wyzwaniem budowania atmosfery szacunku i tolerancji. W naszym regionie, gdzie historia II wojny światowej pozostawiła trwałe ślady, pamięć o tych wydarzeniach powinna być szczególnie pielęgnowana.

Mieszkańcy Sandomierza i okolic mogą włączyć się w obchody rocznicowe, które co roku organizowane są w mieście. To doskonała okazja, aby młodzi ludzie poznali lokalną historię i zrozumieli, jak ważne jest przeciwstawianie się nienawiści. Inicjatywy takie jak spotkania z kombatantami, wycieczki do miejsc pamięci czy projekty edukacyjne mogą pomóc w kształtowaniu postaw, o których mówił premier.

Warto również, aby sandomierskie szkoły wprowadziły programy antyprzemocowe i antydyskryminacyjne, które będą uczyć młodzież reagowania na agresję. To właśnie od tych codziennych działań zależy, czy przesłanie z Wielunia stanie się rzeczywistością także w naszym regionie.

Lekcja dla nas wszystkich

Wystąpienie premiera w Wieluniu to nie tylko polityczne przemówienie, ale przede wszystkim apel o człowieczeństwo. W czasach, gdy coraz częściej doświadczamy podziałów i konfliktów, słowa o szacunku i wrażliwości nabierają szczególnego znaczenia. To przypomnienie, że każdy z nas – niezależnie od wieku – ma wpływ na kształt wspólnoty, w której żyje.

Pamięć o ofiarach wojny i troska o przyszłość młodych ludzi to dwie strony tego samego medalu. Dlatego tak ważne jest, abyśmy wszyscy – rodzice, nauczyciele, samorządowcy – wspierali młodzież w budowaniu lepszego świata. Jak podkreślił premier, to właśnie od codziennych postaw zależy, czy Polska pozostanie krajem wolnym i bezpiecznym.

• 1 września 1939 r. – niemiecki atak na Wieluń, symboliczny początek II wojny światowej
• 1200 ofiar – bilans nalotów na miasto, centrum zniszczone w 90%
• 1 września 2026 r. – inauguracja roku szkolnego, premier zapalił znicz przy pomniku ofiar

Przesłanie z Wielunia powinno towarzyszyć nam przez cały rok szkolny. Niech będzie to czas wrażliwości, szacunku i walki z pogardą – nie tylko w szkołach, ale w całym społeczeństwie. To inwestycja w przyszłość, która z pewnością zaprocentuje.