Helena Maria Kurcyusz
Biografia
Helena Maria Kurcyusz była polską architektką-urbanistką, malarką i animatorką kultury. Była córką Zygmunta Słomińskiego i Teresy Paszkiewicz; poślubiła Jerzego Kurcyusza i ukończyła Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej w 1939 roku.
Podczas II wojny światowej brała udział w obronie Warszawy i konspiracji (ZWZ, AK). 4 października 1942 została aresztowana przez gestapo, a 17 stycznia 1943 wywieziona na Majdanek, gdzie szkicowała portrety więźnionych chłopców i prowadziła notatki. Po przeniesieniu do Ravensbrück, a następnie do obozu w Neubrandenburgu, przeżyła pobyt w obozach koncentracyjnych.
W kwietniu 1945 dotarła do Szczecina, gdzie osiadła na stałe i poświęciła mu życie. Pracowała jako referent budowlany, a od 1946 była głównym urbanistą województwa szczecińskiego, prowadząc inwentaryzację zabytków i plany urbanistyczne dla 71 miast województwa. Nadała polskie nazwy wielu ulic i organizowała uproszczone plany zagospodarowania miast Zachodniopomorskich. Była również aktywną animatorką życia kulturalnego; prowadziła „Salon Heleny Kurcyusz” oraz współtworzyła Klub 13 Muz. Opublikowała liczne wspomnienia i artykuły oraz brała udział w badaniach nad pamięcią Majdanka, których materiały były wykorzystywane w upamiętnianiu ofiar obozów.
Jej działalność została uhonorowana licznymi odznaczeniami, a jej postać upamiętniana w Szczecinie i Warszawie.