Helena Janina Pajzderska

Pisarka, poetka i tłumaczka
16.05.1862 04.12.1927 Sandomierz

Biografia

Helena Janina Pajzderska urodziła się w Sandomierzu jako córka Jana Boguskiego, asesora sądu, i Emilii z Marczewskich. Po śmierci ojca zamieszkała z matką w Warszawie, gdzie uczęszczała na pensje Laury Guérin oraz Natalii Porazińskiej. Na pensjach uczyła się języków obcych, co umożliwiło jej późniejszą pracę tłumaczkę.

Zadebiutowała powieścią Narcyzy Ewuni, ogłoszoną w Kronice Rodzinnej 1875, gdy miała zaledwie 13 lat. Znajomości z Jadwigą Łuszczewską (Deotymą), redaktorką „Bluszczu” Marią Ilnicką oraz redaktorką Kroniki Rodzinnej, Aleksandrą Borkowską ułatwiły jej rozpoczęcie kariery literackiej. Jej utwory literackie i recenzje ukazywały się w wielu pismach. Tłumaczyła Charlesa Dickensa, Jamesa Coopera, Josepha Conrada, Herberta George’a Wellsa, Honoré de Balzaca, Anatole’a France’a, Guy de Maupassanta oraz wielu innych pisarzy francuskich i angielskich.

Pisała utwory o tematyce podróżniczej, inspirowane pobytem w Afryce. W 1888 wyszła za mąż za Stefana Szolca-Rogozińskiego, znanego podróżnika. Wraz z mężem odbyła podróż do Afryki, na wyspę Fernando Po u wybrzeża Kamerunu. Na wyspie zakupili 500 hektarową plantację kakao i prowadzili badania nad plemieniem Bubi. Jednocześnie brali udział w wyprawach do innych krajów Afryki, m.in. do Nigerii. Pisarka wzięła udział w wyprawie na wulkan Pico Basilé, najwyższy szczyt Fernando Po. Małżeństwo przebywało w Afryce do 1891.

Po powrocie do Polski pisarka złożyła wniosek o rozwód, który został przeprowadzony w 1895. Ponownie wyszła za mąż w 1904, za architekta Tomasza Pajzderskiego. Była aktywną uczestniczką ruchu emancypacji kobiet. W czasie I wojny światowej działała w Towarzystwie Pomocy Ofiarom Wojny. Zmarła w Warszawie i została pochowana na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 73-1-23).

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Debiut powieścią Narcyzy Ewuni w Kronice Rodzinnej w 1875, mając 13 lat.
Wyprawy do Afryki z mężem, udział w pracach nad plantacją kakao i badaniami nad plemieniem Bubi (Fernando Po, Pico Basilé).
Tłumaczenia dzieł Dickensa, Conrada, Balzaca, Wellsa, France’a, Maupassanta oraz innych pisarzy.
Aktywna uczestniczka ruchu emancypacji kobiet i działalność w Towarzystwie Pomocy Ofiarom Wojny.

Ciekawostki

W młodości uczyła się języków obcych na pensjach Laury Guérin i Natalii Porazińskiej.
Brała udział w wyprawach do Afryki i w wyprawie na wulkan Pico Basilé.
Jest upamiętniona nazwą ulicy Hajoty w Warszawie (nadanie w 1928 roku).

Udostępnij